Κ. Σχίζας: «Ο ΑΠΟΕΛ ήταν πάντοτε μεγαλύτερος από ένα σωματείο»

Το βιβλίο «ΑΠΟΕΛ 1926 – 2026, 100 χρόνια ΘΡΥΛΟΣ» και το ομώνυμο φωτογραφικό λεύκωμα, παρουσιάζουν με βαθύ σεβασμό απέναντι στο μεγαλείο του Συλλόγου και με πλήρη συναίσθηση της ευθύνης που συνεπάγεται η καταγραφή ενός ολόκληρου αιώνα ιστορίας, τα σημαντικότερα γεγονότα και τα πρόσωπα που σφράγισαν την πορεία του ΑΠΟΕΛ μας από την ίδρυσή του έως το περασμένο καλοκαίρι.

Έχουν μέχρι σήμερα πωληθεί περισσότερα από 1000 αντίτυπα και όλα δείχνουν ότι ανήμερα των γενεθλίων του Θρύλου μας, θα πλησιάσουμε στην εξάντληση και των 1926 αντιτύπων των 2 επετειακών εκδόσεων που διατίθενται μαζί στην τιμή των 110 ευρώ. Θα είναι για τον Σύλλογο μας πολύ σημαντικά τα έσοδα που θα δώσουν ανάσες και θα συμβάλουν στην ολοκλήρωση της ανακαίνισης του οικήματος μας.

Ακολουθεί η ομιλία του Κώστα Σχίζα, προέδρου του Σωματείου μας και υπεύθυνου για τις επετειακές εκδόσεις, στην εκδήλωση παρουσίασης των επετειακών εκδόσεων.

Επιτρέψετε μου να σας καλωσορίσω στη εκδήλωση για την παρουσίαση του βιβλίου «ΑΠΟΕΛ 1926-2026 100 Χρόνια Θρύλος». Η παρουσία σας, μας τιμά ιδιαίτερα.

Η σημερινή βραδιά δεν είναι απλώς μια παρουσίαση ενός βιβλίου. Είναι μια αναδρομή σε ένα ολόκληρο αιώνα ιστορίας, αγώνων, επιτυχιών, συγκινήσεων και ανθρώπων που άφησαν το δικό τους αποτύπωμα στην εκατοντάχρονη πορεία του ΑΠΟΕΛ.

Όταν μιλάμε για την ιστορία ενός σωματείου δεν μπορούμε παρά να στεκόμαστε με ιδιαίτερο σεβασμό στους ανθρώπους που την έγραψαν μέσα στους αγωνιστικούς χώρους. Αναφερόμαστε, φυσικά, στους παλαίμαχους αθλητές του ΑΠΟΕΛ.

Έχω και εγώ την τιμή να ανήκω σε αυτή την οικογένεια από μαθητής, γι’ αυτό όταν κοιτάζω σήμερα τους παλαίμαχους συμπαίκτες, συναθλητές και συναγωνιστές μου δεν βλέπω απλώς ονόματα που καταγράφονται σε ένα βιβλίο. Βλέπω πρόσωπα, βλέπω φίλους, βλέπω ανθρώπους με τους οποίους μοιραστήκαμε αποδυτήρια, αγωνίες, νίκες, ήττες, λύπες, χαρές και συγκινήσεις.

Γιατί η φανέλα μπορεί να κρεμαστεί στον τοίχο και τα χρόνια να περάσουν, όμως η αγάπη για την ομάδα και οι αναμνήσεις δεν αποσύρονται ποτέ και αυτό είναι το πιο όμορφο μήνυμα των εκατό χρόνων.

ΑΠΟΕΛ δεν είναι μόνο τίτλοι, κύπελλα και μεγάλες αθλητικές στιγμές, είναι κυρίως οι άνθρωποι του, είναι όλοι εκείνοι που πέρασαν από το σωματείο, από οποιαδήποτε θέση και αν υπηρέτησαν, οι οποίοι πρόσφεραν, αγωνίστηκαν, ονειρεύτηκαν και άφησαν πίσω τους ένα κομμάτι του εαυτού τους.

Και σήμερα μέσα από αυτό το βιβλίο έχουμε την ευκαιρία να ανοίξουμε ξανά τις ένδοξες σελίδες αυτής της μεγάλης διαδρομής. Να θυμηθούμε και να γνωρίσουμε αυτούς που έγραψαν την ιστορία. Αυτούς που αποφάσισαν, ίδρυσαν και καθόρισαν την μοίρα χιλιάδων ΑΠΟΕΛιστών.

Και αν θέλουμε να αναζητήσουμε την αρχή αυτής της μεγάλης ιστορίας, θα πρέπει να γυρίσουμε εκατό χρόνια πίσω. Σε μια εποχή πολύ διαφορετική από τη σημερινή. Σε μια συνάντηση ανθρώπων, που κανείς τους τότε δεν θα μπορούσε ίσως να φανταστεί το μέγεθος αυτού που επρόκειτο να δημιουργήσουν.

Ο Γεώργιος Πούλιας, παρακολουθώντας έναν ποδοσφαιρικό αγώνα μεταξύ του Αετού Λευκωσίας και της Γ.Ε.Ζ. Λάρνακας, διέκρινε το ξεχωριστό ταλέντο ενός νεαρού ποδοσφαιριστή, του Διομήδη Συμεωνίδη. Θέλησε να τον γνωρίσει και από εκείνη τη συνάντηση γεννήθηκε μια δυνατή φιλία, αλλά και κάτι πολύ μεγαλύτερο.

Ο Διομήδης, με την υποστήριξη του αδελφού του Χρήστου, μοιράστηκε την ιδέα για τη δημιουργία ενός καθαρά ελληνικού ποδοσφαιρικού σωματείου. Μια ιδέα που ο Γεώργιος Πούλιας αγκάλιασε από την πρώτη στιγμή και συνέβαλε καθοριστικά στην υλοποίηση της.

Έτσι, στις 8 Νοεμβρίου 1926, στο ζαχαροπλαστείο του Χαράλαμπου Χατζηιωάννου, στην οδό Λήδρας, γεννήθηκε ο Ποδοσφαιρικός Όμιλος Ελλήνων Λευκωσίας. Ο Γεώργιος Πούλιας εξελέγη ομόφωνα πρώτος πρόεδρος του. Και εδώ αξίζει να σταθούμε σε κάτι που θεωρώ πραγματικά εντυπωσιακό.

Πόσο διαφορετική θα μπορούσε να ήταν η ιστορία, αν ο Πούλιας δεν βρισκόταν εκείνη την ημέρα για να δει τον Διομήδη Συμεωνίδη; Αν δεν δημιουργείτο εκείνη η φιλία; Αν κάποιοι άνθρωποι δεν είχαν το θάρρος να μετατρέψουν μια ιδέα σε πράξη;

Και οι συγκυρίες συνεχίστηκαν.

Ο τρίτος αδελφός της οικογένειας, ο Δημοσθένης Συμεωνίδης, που έζησε και εργάστηκε ως καθηγητής φυσικής αγωγής για πολλά χρόνια στην Αίγυπτο, διαδραμάτισε επίσης σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη του νεαρού τότε Σωματείου. Στον πρώτο χρόνο ύπαρξης του ΠΟΕΛ, πραγματοποιήθηκε η ιστορική μετάβαση στην Αίγυπτο, όπου με προτροπή του προστέθηκε η λέξη Αθλητικός στο όνομα του και δημιουργήθηκε τμήμα στίβου.

Έτσι, ο ΠΟΕΛ έγινε ΑΠΟΕΛ. Ένα σωματείο που πλέον δεν θα περιοριζόταν σε ένα άθλημα, αλλά θα εξελισσόταν σε έναν από τους σημαντικότερους πολυαθλητικούς ομίλους της Κύπρου.

Λίγα χρόνια αργότερα, άλλη μία απόφαση έμελλε να αποδειχθεί καθοριστική.

Στο πρώτο επίσημο Παγκύπριο Πρωτάθλημα, την περίοδο 1934–35, ο ΑΠΟΕΛ δεν κατάφερε να κατακτήσει τον τίτλο. Ο Γεώργιος Πούλιας, όμως, δεν συμβιβάστηκε με την αποτυχία και έφερε στο πηδάλιο του ποδοσφαιρικού τμήματος ένα από τα μεγαλύτερα ονόματα που είχαν έρθει ποτέ στο κυπριακό ποδόσφαιρο, τον Γιόζεφ Κιούνστλερ.

Και αυτό που ακολούθησε δικαίωσε την επιλογή.

Από το 1936 ο ΑΠΟΕΛ άρχισε να κατακτά το ένα πρωτάθλημα μετά το άλλο. Ο Κιούνστλερ θα συνέδεε τελικά το όνομα του με οκτώ πρωταθλήματα Κύπρου με τον ΑΠΟΕΛ και θα άφηνε ανεξίτηλη τη σφραγίδα του στην ιστορία του κυπριακού ποδοσφαίρου.

Αυτές οι στιγμές μάς αποδεικνύουν ότι η ιστορία πολλές φορές αλλάζει από μια συνάντηση, από μια ιδέα, από μια απόφαση, από έναν άνθρωπο που βλέπει λίγο πιο μακριά από τους υπόλοιπους.

Και ίσως κανείς άλλος δεν προσωποποιεί καλύτερα αυτή την ιδέα στα πρώτα χρόνια λειτουργίας του ΑΠΟΕΛ από τον Γεώργιο Πούλια.

Τριάντα δύο ολόκληρα χρόνια, από το 1926 μέχρι τον θάνατό του το 1958, παρέμεινε στην προεδρία του ΑΠΟΕΛ. Δεν ήταν απλώς ο πρώτος του πρόεδρος. Υπήρξε ένας άνθρωπος που συνέδεσε τη ζωή του με το Σωματείο και νοιάστηκε όχι μόνο για τον αθλητή, αλλά και για τον άνθρωπο πίσω από τη φανέλα.

Και θεωρώ ότι δεν υπάρχει καλύτερος τρόπος να αντιληφθούμε το μέγεθος της προσφοράς του από τα λόγια ενός ανθρώπου που τον έζησε από κοντά, του παλαίμαχου ποδοσφαιριστή και αρχηγού του ΑΠΟΕΛ, Πάμπου Αβρααμίδη.

Στον επικήδειο λόγο του για τον Πούλια, τον χαρακτήρισε «ανιδιοτελή, αναντικατάστατο, ακούραστο» και μίλησε για την ηθική και υλική στήριξη που προσέφερε στους αθλητές και ποδοσφαιριστές του ΑΠΟΕΛ, ακόμη και για τη μόρφωση και την επαγγελματική τους αποκατάσταση.

Και έκλεισε τότε με μια ευχή, η οποία σήμερα, εκατό χρόνια από την ίδρυση του ΑΠΟΕΛ, μοιάζει σχεδόν προφητική:

«Σ’ αυτόν που θα αναφερθεί στον Πούλια στα εκατοντάχρονα του ΑΠΟΕΛ, να είναι το λεκτικό του ανεξάντλητο και… αχόρταγη η πέννα του».

Και να που, σχεδόν επτά δεκαετίες αργότερα, βρισκόμαστε εμείς σήμερα εδώ, στα εκατοντάχρονα του ΑΠΟΕΛ, να μιλάμε για εκείνον.

Αλλά η ιστορία του ΑΠΟΕΛ δεν γράφτηκε μόνο μέσα στα γήπεδα.

Το οίκημα του Σωματείου δεν αποτέλεσε απλώς έναν χώρο συνάντησης. Αποτέλεσε σε δύσκολες περιόδους της ιστορίας του τόπου προπύργιο και ορμητήριο ανθρώπων που βρέθηκαν στην πρώτη γραμμή και πάτησαν την κορυφή της αθανασίας.

Και ύστερα ήρθαν νέες γενιές. Νέοι άνθρωποι. Νέες μεγάλες στιγμές και επιτυχίες.

Το 1973, ο ΑΠΟΕΛ του Πάνου Μάρκοβιτς κατέκτησε το ιστορικό νταμπλ, το πρώτο μετά από 26 χρόνια. Ο Μάρκοβιτς είχε αναλάβει μόλις το 1972 και μέσα σε ελάχιστο χρονικό διάστημα δημιούργησε μια ομάδα που χαρακτηρίστηκε από πειθαρχία, οργάνωση και νοοτροπία νικητή.

Και την αμέσως επόμενη περίοδο ήρθε κάτι ακόμη μεγαλύτερο. Η παραμονή στην Α΄ Εθνική Ελλάδος.

Ο ΑΠΟΕΛ έγινε η πρώτη και μοναδική κυπριακή ομάδα που κατάφερε αγωνιστικά να εξασφαλίσει την παραμονή της στην Α΄ Εθνική. Μια επιτυχία που φέρει ανεξίτηλα τη σφραγίδα του Πάνου Μάρκοβιτς και εκείνης της σπουδαίας γενιάς ποδοσφαιριστών.

Σχεδόν τέσσερις δεκαετίες αργότερα, ένας άλλος προπονητής, ο Ιβάν Γιοβάνοβιτς, θα οδηγούσε τον ΑΠΟΕΛ εκεί όπου κανείς δεν είχε φανταστεί ότι μπορούσε να φτάσει μια ελληνική ομάδα από την Κύπρο.

Η πορεία του 2011–12 δεν ήταν απλώς μια μεγάλη ευρωπαϊκή επιτυχία. Ήταν η στιγμή κατά την οποία τα πέντε γράμματα του ΑΠΟΕΛ ταξίδεψαν σε ολόκληρο τον ποδοσφαιρικό κόσμο.

Ο ΑΠΟΕΛ έγινε η πρώτη ομάδα από την Κύπρο που έφθασε στα προημιτελικά του UEFA Champions League. Και όταν στις 27 Μαρτίου 2012 υποδέχθηκε τη Ρεάλ Μαδρίτης στη Λευκωσία και λίγες ημέρες αργότερα πάτησε στο Σαντιάγο Μπερναμπέου, απέναντι στον Κριστιάνο Ρονάλντο, τον Κακά, τον Μπενζεμά, τον Κασίγιας και μια από τις μεγαλύτερες ομάδες του κόσμου, ο ΑΠΟΕΛ είχε ήδη κερδίσει κάτι που κανένα αποτέλεσμα δεν μπορούσε πλέον να του αφαιρέσει. Την παγκόσμια αναγνώριση.

Όμως, κυρίες και κύριοι, πίσω από τον Πούλια, πίσω από τον Κιούνστλερ, πίσω από τον Μάρκοβιτς και τον Γιοβάνοβιτς, πίσω από κάθε μεγάλη ομάδα και κάθε μεγάλο αθλητή, υπήρχαν πάντοτε άνθρωποι που εργάζονταν μακριά από τα φώτα.

Γι' αυτό απόψε αισθάνομαι την ανάγκη να κάνω μια ιδιαίτερη αναφορά σε όλους εκείνους που πέρασαν από τα Διοικητικά Συμβούλια του ΑΠΟΕΛ.

Σε αυτούς που ανέλαβαν την ευθύνη στις καλές αλλά, κυρίως, στις δύσκολες εποχές. Που έπρεπε να πάρουν αποφάσεις. Που έβαλαν χρόνο, κόπο, χρήμα και ψυχή για να παραδώσουν στην επόμενη γενιά έναν ΑΠΟΕΛ μεγαλύτερο από εκείνον που παρέλαβαν.

Το ίδιο μεγάλο ευχαριστώ ανήκει στα μέλη του Σωματείου. Γιατί ένα Σωματείο χωρίς ενεργά μέλη δεν μπορεί να έχει ούτε συνέχεια ούτε ζωή.

Και, φυσικά, στον μεγάλο κόσμο του ΑΠΟΕΛ.

Στους φιλάθλους του. Στις γενιές που γέμισαν το παλιό ΓΣΠ, το Μακάρειο και το νέο ΓΣΠ. Σε εκείνους που ακολούθησαν τον ΑΠΟΕΛ στην Κύπρο, στην Ελλάδα και σε κάθε γωνιά της Ευρώπης. Και στον ΠΑΝ.ΣΥ.ΦΙ. ΑΠΟΕΛ, που από το 1979 έδωσε οργανωμένη φωνή σε αυτόν τον κόσμο και αποτέλεσε αναπόσπαστο μέρος της σύγχρονης ιστορίας του Σωματείου.

Γιατί χωρίς τον κόσμο του, ο ΑΠΟΕΛ δεν θα μπορούσε ποτέ να γιγαντωθεί στον βαθμό που γιγαντώθηκε.

Και αυτός είναι, κατά τη γνώμη μου, ένας από τους σημαντικότερους λόγους ύπαρξης αυτού του βιβλίου.

Το «ΑΠΟΕΛ 1926–2026 – 100 Χρόνια Θρύλος» δεν δημιουργήθηκε μόνο για να καταγράψει ημερομηνίες, αποτελέσματα και τρόπαια.

Δημιουργήθηκε για να κρατήσει ζωντανή τη μνήμη.

Αποτελεί το δικό μας μνημόσυνο προς όλους τους ιδρυτές, τους αθλητές, τους παράγοντες, τους συμβούλους, τα μέλη και τους φιλάθλους του Θρύλου που έφυγαν από τη ζωή.

Και ταυτόχρονα αποτελεί το δικό μας μεγάλο «ευχαριστώ» προς όλους εκείνους που είναι σήμερα εδώ. Προς όλους τους διοικητικούς παράγοντες, τους αθλητές, τα μέλη και τους φιλάθλους που με τη δική τους προσφορά συνέβαλαν στη δημιουργία αυτού που σήμερα ονομάζουμε μεγάλο ΑΠΟΕΛ.

Και πριν ολοκληρώσω, επιτρέψτε μου ορισμένες προσωπικές ευχαριστίες.

Θέλω πρώτα να εκφράσω ένα μεγάλο και ειλικρινές ευχαριστώ στον Ανδρέα Παπαέλληνα για την πολύτιμη συμβολή και στήριξη του στην υλοποίηση του βιβλίου «ΑΠΟΕΛ 1926-2026, 100 Χρόνια Θρύλος».

Ένα μεγάλο ευχαριστώ οφείλουμε, επίσης, στους χορηγούς που πίστεψαν, σε αυτή την προσπάθεια και συνέβαλαν ώστε το φωτογραφικό λεύκωμα «ΑΠΟΕΛ 1926-2026, Η Ιστορία του Θρύλου σε Εικόνες» να γίνει πραγματικότητα.

Ιδιαίτερες ευχαριστίες θέλω να απευθύνω στον Σωτήρη Σεργίδη για την παραχώρηση ενός πραγματικά ανεκτίμητου ιστορικού υλικού: των πρακτικών του ΑΠΟΕΛ από τη δεκαετία του 1930. Ένα πρωτογενές τεκμήριο της ιστορίας μας, δίνοντας μας τη δυνατότητα να ακούσουμε, σχεδόν έναν αιώνα αργότερα, τη φωνή των ίδιων των ανθρώπων που οικοδομούσαν τότε τον ΑΠΟΕΛ.

Σε προσωπικό επίπεδο, θέλω να εκφράσω την ευγνωμοσύνη μου για την ιδιαίτερη τιμή που μου έγινε να αναλάβω την προεδρία σε αυτή την ιστορική περίοδο, κατά την οποία ο ΑΠΟΕΛ συμπληρώνει έναν αιώνα ζωής.

Ευχαριστώ θερμά τον Κυριάκο Ζιβανάρη και τον γιο του, Μιχάλη, δύο ανθρώπους που πρόσφεραν και εξακολουθούν να προσφέρουν στον ΑΠΟΕΛ.

Ευχαριστώ, επίσης, τον ΠΑΝ.ΣΥ.ΦΙ. ΑΠΟΕΛ, τον πρόεδρο του Ρενάτο και ολόκληρο το Συμβούλιο του Συνδέσμου για την εμπιστοσύνη που επέδειξαν στο πρόσωπο μου και για την πρόταση τους να αναλάβω αυτή την τιμητική ευθύνη.

Και φτάνοντας στο τέλος αυτής της αναδρομής, ίσως αξίζει να σταθούμε για μια στιγμή στον ίδιο τον τίτλο του βιβλίου:

«100 Χρόνια Θρύλος». Γιατί κανείς δεν γεννιέται Θρύλος. Γίνεται. Και ο ΑΠΟΕΛ έγινε Θρύλος μέσα από τους αγώνες του, τις θυσίες του και τα επιτεύγματά του. Η ίδια η ιστορία τον ανέδειξε σε Θρύλο. Τον καθιέρωσε ως το μεγαλύτερο και ιστορικότερο σωματείο της Κύπρου και ως ένα από τα σημαντικότερα σωματεία του Ελληνισμού.

Αν κάτι, λοιπόν, μας διδάσκουν αυτά τα εκατό χρόνια, είναι ότι ο ΑΠΟΕΛ ήταν πάντοτε μεγαλύτερος από ένα σωματείο, μεγαλύτερος από μια διοίκηση και μεγαλύτερος από οποιονδήποτε από εμάς.

Οι άνθρωποι έρχονται και φεύγουν.

Οι αθλητές αλλάζουν.

Οι διοικήσεις αλλάζουν.

Οι εποχές αλλάζουν.

Ο ΑΠΟΕΛ, όμως, συνεχίζει.

Από τον Διομήδη Συμεωνίδη και τον Γεώργιο Πούλια μέχρι τους αθλητές που σήμερα φορούν για πρώτη φορά τη γαλαζοκίτρινη φανέλα.

Από το μικρό ζαχαροπλαστείο της οδού Λήδρας μέχρι το Σαντιάγο Μπερναμπέου.

Από τον ΠΟΕΛ του 1926 στον ΑΠΟΕΛ του 2026.

Εκατό χρόνια τιμής.

Εκατό χρόνια δόξας.

Εκατό χρόνια περηφάνιας.

Και είμαι βέβαιος ότι, όσα χρόνια κι αν περάσουν, όσα χρόνια κι αν φθάσει το δοξασμένο ΑΠΟΕΛ, νέο θα παραμένει πάντοτε.

Νέο στα οράματα.

Νέο σε ιδέες.

Νέο στους στόχους.

Γιατί τα πρώτα εκατό χρόνια δεν είναι το τέλος μιας διαδρομής.

Είναι η παρακαταθήκη πάνω στην οποία θα γραφτούν τα επόμενα εκατό.

Χρόνια πολλά, ΑΠΟΕΛ.

Χρόνια πολλά, Θρύλε.